چشم اندازی به برنامه ریزی فضاهای جمعی

فضاهای جمعی علاوه برهرمسئله دیگری مبین فرهنگ مردمی است که آن رابه وجودآورده اند،گسترشی ازجامعه ای است که بسیاری ازعملکردهای پیچیده وبه هم پیوسته آن را،که ما ازبسیاری ازآنها بی اطلاع هستیم اجرا می کند. ازنظرانسان شناسی، نگرش فردبه فضاهای جمعی بادرجاتی ازترس ودانشی صورت می گیردکه مابه قدرکافی برای برنامه ریزی معقول وآگاهانه برای فضاهای جمعی آینده درآنها آگاهی نداریم با اینهمه بایستی اقدام به برنامه ریزی کنیم چراکه آینده به هرحال فراخواهدرسید.نکات متعددی وجوددارد که برای حل بسیاری ازمسائلی که امروزماباآن روبروهستیم حیاتی وضروری است.

1- یافتن روشهایی مناسب برای محاسبه وسنجش مقیاس انسانی  درتمام ابعاد ازجمله ابعاد پنهان فرهنگی سازگاری متناسب مقیاس انسانی با مقیاس تحمیل شده توسط اتومبیل مارابه مبارزه ای عظیم فرامی خواند.

2- استفاده سازنده ازگروههای قومی، باتوجه به این امرکه تاحدودزیادی تمایز مشخصی بین تصور انسان ازخودش وفضایی که درآن زندگی می کند وجوددارد. بیشتر ادبیات مردمی که امروزبه تحقیق به هویت مربوط می شود، این روابط رامنعکس می کند. بایستی تلاش بسیاری درکشف وارضای نیازهای گروههای مختلف قومی صورت بگیرد تا اینکه فضاهایی که این قبیل گروهها درآن ساکن هستند نه تنها بانیازهایشان سازگارباشند بلکه عناصر مثبتی ازفرهنگ آنها که برای احراز هویت وقدرت آنها موثرخواهد بود، تقویت شوند.

3- حفظ فضاهای بازبزرگ بیرونی دردسترس، نمونه هایی هستندکه بطورمناسبی باید جرح وتعدیل شوند. امروزه خطرتخریب مداوم فضاهای بازفوق العاده جدی است. حل مشکل فضاهای باز و نیازبشربه تماس باطبیعت با افزایش وقوع جرایم مرتبط وباچرخه های نامناسب پیچده ترمی گردد. این مسئله حس ازدحامی راکه ساکنین دراثرمحرومیت ازتسهیلات تفریحی تجربه می کنند تشدید می کند. به علاوه مناطق تفریحی درشهرهاوکمربندهای سبزبخصوص درمجاورت بافت های قدیمی ازعمده ترین نیازهای ما به شمار می رود.

4- حفظ ساختمانهای مفید وبافت با ارزش درمقابل نوسازی. درتمام فضاهای جمعی ما مکانهایی وجود داردکه ارزش نگهداری دارند،آنهاپیوندهایی با ارزش های گذشته دارند وتنوع به مناظرشهری می دهند.

2-2-5- نیازهای اجتماعی و فردی ساکنین در مجتمع زیستی

2-2-5-1-نياز به شناخت در مجتمع زیستی

باوجودآنکه فعالیت ها به نسبت رفتارها محدود تر می باشند، خودگوناگونی عظیمی راشامل می گردند. فعالیتهایی رامی توان مرتبط بافضای شخصی خواند که به گونه ای حضورفردوسایر افراد دریک فضای مشترک وعمومی با دیگران درآنهادخیل است. فعالیتهایی که درحضوردیگران امکان پذیر نیستند ازاین مقوله حذف می گردند. البته ممکن است یک فضای عمومی به عده ای ازرفتارها اجازه بروز ندهد. ولی همین که بستر مناسب برای تعدادی ازرفتارهای ناشی از یک فعالیت را فراهم آورد می گوییم این فعالیت درارتباط بافضای عمومی مجتمع موجودیت دارد،مانند :راه رفتن ،نشستن،دیدن وخرید وفروش کردن و…

محيط كالبد در شهر بايد قابليت هاي لازم جهت يادگيري طبيعي و رسمي را فراهم نمايد ايجاد مؤسسات مختلف آموزشي از كودكستان گرفته تا دانشگاه ها درسطوح مختلف برنامة‌ريزي از واحدهاي همسايگي تا شهر و مقياس ملي گوياي توجه به اين نياز اساسي است. همچنين ايجاد محيط هاي بازي متنوع و آشنا ساختن كودكان با محيط طبيعي از طريق حفظ محيط زيست و مجاورت سكونتگاه هاي انساني با محيط طبيعي مي تواند فرصت هاي لازم را براي آموزش كودكان و مردم فراهم آورد. محيط مي تواند در يادگيري انسان و آموزش و حتي تذكر و تداعي معاني مسائل مختلف به عنوان يك واسطه عمل كند. و به كمك آن رفتارهاي انساني خود را با محيط مناسب مي‌سازند، و اين از ويژگي‌هاي انسان در دوره‌هاي مختلف زندگي او از بدو تولد تا مرگ است.[1]

[1] مطلبی،قاسم،(1380)،”روانشناسی محیط:دانش نو در حدیث معماری و طراحی شهری”،مجله هنرهای زیبا،شماره 10،دانشگاه تهران

لينک جزييات بيشتر و دانلود اين پايان نامه:

بررسی قابلیت های مجتمع زیستی