گشایش اعتبار

زمانی که خریدار و فروشنده در خصوص انعقاد قراداد فروش( در فرضی که قرارداد در مورد فروش کالا باشد نه خدمات) به توافق رسیدند، می بایست یکی از روش های پرداخت را انتخاب کنند. در صورتی که نظر هر دو طرف پرداخت از طریق اعتبار اسنادی باشد طرفین جزئیات بیشتری از شرایط اعتبار را در قرارداد خود درج می کنند. این جزئیات در هر قرادادی ممکن است متفاوت باشد لیکن در حالت کلی به یک شکل هستند. تمهیدات لازم جهت گشایش اعتبار اسنادی به عهده ی خریدار است. برای تقاضای گشایش اعتبار ابتدا خریدار باید ثبت سفارش امضا و ممهور شده توسط وزارت صنعت، معدن و تجارت را انجام دهد. ثبت سفارش کالا خود مستلزم ارائه مدارک و هزینه هایی به شرح زیراست:

–  ارائه کارت بازرگانی[1] و کنترل کد اقتصادی خریدار

– تکمیل فرم ثبت سفارش( این فرم توسط وزارت مذکور در اختیار متقاضی قرار می گیرد.)

– اخذ پروفرما اینویس[2] از فروشنده

سپس خریدار فرم تقاضای گشایش اعتبار را از بانک خود دریافت نموده آن را تکمیل و به بانک ارائه می دهد. تکمیل تعهد نامه های مربوط از جمله تعهدنامه ترخیص کالا، تعهدنامه نوسانات نرخ ارز،تعهدنامه پرداخت باقیمانده وجه اعتبار نیز می بایست در همین مرحله صورت گرفته و به بانک تحویل داده شود. بانک پس از بازنگری فرم تقاضای گشایش اعتبار و رفع هرگونه مسئله تردید آمیز نسبت به گشایش اعتبار اقدام نموده و آنرا به بانک کارگزار خود در کشور فروشنده ارسال می دارد. از آنجا که گشایش اعتبار اسنادی به منزله تعهد بانک مبنی بر پرداخت مبلغ اعتبار تحت شرایط مقرر است طبیعتاً بانک از متقاضی تضمین مناسب اخذ می کند. علاوه بر اخذ تضمین مناسب،بانک ممکن است از متقاضی درخواست کند که بخشی از مبلغ اعتبار را(معمولاً بین 10تا 30درصد) نقداً نزد بانک سپرده گذاری کند که به آن پیش دریافت گفته می شود[3]. نکات مهمی در قراردادهای گشایش اعتبار درج شده که توجه به آن ها ضروری است:

–  اعتباری که بانک به تقاضای خریدار گشایش نموده غیر قابل برگشت است و پس از گشایش، بانک نمی تواند بدون رضایت فروشنده نسبت به تغییر یا اصلاح آن اقدام نماید.

– اعتبار گشایش شده در یک زمان مشخصی معتبر بوده و فروشنده می بایست در آن مدت زمان نسبت به دریافت مبلغ اقدام کند.

-نحوه پرداخت مبلغ اعتبار اسنادی که آیا به صورت یکجا پرداخت می شود و یا امکان پرداخت به تدریج نیز هست.

– ضرورت حمل یکجا و یا امکان حمل به دفعات[4] می بایست قید شود.

حمل به دفعات ممکن است به تقاضای هرکدام از فروشنده و متقاضی صورت گیرد. مواردی که خریدار و فروشنده خواستار حمل به دفعات می باشند عبارتند از:

  1. کالا دارای تاریخ مصرف محدود باشد.

2.خریدار به کالا نیاز فوری داشته باشد.

  1. به دلیل عدم وجود فضای کافی در انبار امکان حمل در یک مرحله وجود نداشته باشد.
  2. فروشنده محدودیت در ظرفیت تولید دارد.
  3. فروشنده به علت عدم نقدینگی کافی جهت تأمین مواد اولیه و سایر هزینه ها نمی تواند کالا را در یک مرحله حمل نماید.

6.خریدار امکان پرداخت یکباره باقیمانده وجه اعتبار را ندارد و ترجیح می دهد قسمتی از کالا را تحویل گرفته آن را به فروش رسانده و از مبلغ حاصله نسبت به پرداخت وجه و دریافت باقیمانده کالا قدام نماید.

7.فروشنده به وضعیت سیاسی و اقتصادی کشور خریدار اطمینان نداشته و از این طریق می خواهد با ارسال تدریجی وجه، ریسک را به  حداقل برساند.

  1. خریدار از کیفیت کالای تولیدی فروشنده مطمئن نبوده و می خواهد بخشی از کالا را دریافت نموده که در صورت عدم وجود کیفیت لازم مراتب را به فروشنده و شرکت بازرسی منتقل نماید.[5]

– امکان بارگیری مجدد و انتقال کالا از یک وسیله نقلیه به وسیله نقلیه دیگر[6]

در این وضعیت لزومی ندارد که نوع وسیله نقلیه تغییر کند و ممکن است از یک کشتی به کشتی دیگر منتقل شود.

– اسناد ومدارکی که به ازای آن کل مبلغ اعتبار اسنادی یا بخشی از آن قابل مطالبه است. در صورتی که پرداخت به ازای خرید کالا باشد معمولاً پرداخت در مقابل ارائه اسناد حمل شامل فاکتور فروش(سیاهه تجاری)[7]، بارنامه[8]، گواهی مبدأ[9]، گواهی بازرسی[10] وسایر اسناد مقرر مثل قرارداد حمل و یا بیمه نامه انجام خواهد شد. در صورتی که پرداخت به ازای خرید خدمات باشد معمولاً پرداخت در مقابل ارائه صورت وضعیت و تأیید انجام کار صورت خواهد گرفت.

[1] . برای هرگونه صادرات و واردات نیاز به کارت بازرگانی می باشد این کارت توسط اتاق بازرگانی صادر و توسط وزارت صنعت،معدن و تجارت تأیید می گردد. هر شخص حقیقی و حقوقی می تواند کارت بازرگانی را به شرط دارا بودن شرایط مربوط اخذ نماید.

[2] . Proforma invoice

[3] . شیروی،پیشین، ص240

[4] .partial shipment

[5] . خرم، همان، ص42

[6] . Transshipment

[7] . Commercial invoice

[8] . Bill of lading

[9] . certificate of origin

[10] . inspection certificate

لینک جزییات بیشتر و دانلود این پایان نامه:

بررسی آثار و احکام حقوقی اعتبارات اسنادیِ قابل انتقال و اتکایی در حقوق تجارت بین الملل